Shopping Cart
Your Cart is Empty
Quantity:
Subtotal
Taxes
Shipping
Total
There was an error with PayPalClick here to try again
CelebrateThank you for your business!You should be receiving an order confirmation from Paypal shortly.Exit Shopping Cart

Stories From Kiribati

Stories

Stories Post New Entry

Karakin Matari - E kororo bukin te bakoa are teaina (mwakoro 1)

Posted by Amota Eromanga on January 19, 2018 at 4:15 PM

(ANTAI MATARI)

N te aba teuana ao e mamaeka iai temanna te unaine ma tibuna te mmwane ae arana Matari. Bon ti ngaiia ni maeka n aia tabo aio are e bon raroa ma te kaawa. E bon tau buburan aia auti are e tei i etan taari ma bikena ae mainaina. I maiakiia ao iai te kaawa are e kaainaki irouia aomata aika bati.

Mamaten nanon te teinimwane ae Matari bon te kabuubuta waana te rooro i taari n tain te ora. N te bong koraki ao e na bon bae n takakaro te teei aio ma waana i taari ngkai bon akea raoraona are e kona n takakaro ma ngaia - ti tibuna are angiin te tai ai te tiitiku naba n te auti. Ma ni katoatai imwain nakon Matari ni kabuta waana ao e aki toki tibuna arei ni kakauringnga, “Tai roroko i aan te kaawa ane i maiakira anne bwa ko rawa n aki karairaki!” Ana kaeka Matari n taainako ti te kangai, “Eng, I ongo am taeka ao I aki kona ni mwaninga.”

Ma akea bwa n te bongina ao e manga takakaro naba te teei aio ma waana te rooro arei. E matoatau te ang ao man nakoraoi oran taari ao aio are e kamwaninganakoa Matari n takakaro. E kabuta waana te roro i taari ao ngaia e bibiribiri i etana i aon te bike. E tatakarua mani ngarengare ni kukurei n ana tai ni biribiri bwa rokon nanona n noran tiikeken waana. I nanon mwaninganakona n arona anne ao akea bwa e a kitana tian abaia ao man roko ni mwaaken te kaawa are i maiakiia.

(KAAIN TE KAAWA AIO)

E bo atin te ruoia inanon mwaneabaia ae te toa are e tei i mataniwiin taari n tanrion aia kaawa. A boni babane aia koraki bon mai irouia ataei ni karokoia kaara. A rangi ni karokonano aia kanoa bwa te kaimatoa, te kamei, te bino ao mwaie riki tabeua. E rebwe te bwaoki, e taekeeke te uboa, e ruo te ana, e katikaki te kai ao iriana are angin te mwaie are e taona nanon te mwaneaba. A tieekeke taani mwaie ao a nimarangirang kaain naano bwa e a bon roko ni kaungana taiani kanoa. Ma ngke e moti are tekorana ao akea bwa e a eka naba mataniwiin ke baatuan te kaawa. E mabu nanon te mwaneaba bwa te ongora nakon ana rongorongo te baatua.

“Ngkai ao iai te aomata ae raka ae e toua biken abara aio. Bon arona naba arei, tiringnga n te tai are e roko iaan tanrion ara mwaneaba. Uringa atana bwa e na katineaki ni iteran te mwaneaba bwa bon baireana ma rimoa!” ana taeka te baatua nakoia kaain te mwaneaba are a ingaingaa ngkai kaotin te ianena are a tabe n toua biken abaia arei.

Ngke a e bon tibwa bwaka te teei are Matari iaan tanrion mwaneabaia ao aki tabwara rorobuaka bwa a ruaonna naba ni katiaa arona i aon te bike. Bon ti iraai te koromatang n toka iaon Matari ao are e raraunako naba ni bwaka ni mate. E kauraaki rabwatana inanon te ai ma a katuka matanriana (atana) inanon te bwaabwa ao ni katineaki ni iteran te mwaneaba. Ai kaawa ra ao ai kananoanga ra Matari bwa e aki okira tibuna ae e tiku n ti ngaia i mwiina ma te kariaria.

(TE UNAINE ARE E TIKU MA TE KARIARIA)

Akea bwa e a matairake taari ao e tuai mani karairaki naba Matari. Angiin te tai ao e okioki n takakaro imwaain matairaken taari ma n te tai aio ao bon akea naba baangina ni karairaki. E a kekerake riki taari ao e tuai mani kaoti naba Matari. E taonaki n te ang teuana te unaine arei aingaia are e a keiaki ni wairio nako aon te bike bwa e na tarataraa tibuna i taari. E taraa meang ma akea iai. E a manga taraa maiaki ma bon akea naba baangin te aomata. E a tatakaruaea arana ni weweteia, “Matari Ooo! Matari Ooo!” ma bon akea naba ae tou.

E a kakaraurau ngkanne te unaine aio n riaon te bike nakoaiaki. E a noori ngkanne mwaneka riaon te bike ake a tuai ni mauna n taari are e tabe ni kekerake. E kinai mwaneka akanne bwa bon mwanekan tibuna ao akea riki. E bon reitanako naba tiriwewetean aran tibuna ma bon akea naba te bwana ae ongo. E a taoni riki waena neiei ni rimwiin mwaneka akekei ni karokoa e a ataia bwa e roko ni mwaaken te kaawa are i maiakiia. E a tei ngkanne n tara maiaki riaon te bike ma te nakonnano ao te rawawata bwa e a namakina te bwai are e ananga n tia n riki nakon tibuna are bon ti ngaia mamaten nanona. Tera ae na karaoia? E na reitanako kawaina ke e nang karairaki? Ma ibukin tangiran tibuna irouna ao e a katau bwa te reitanako kawaina. Ibuakon te tabeaianga ma te angi ni maroaa are e taonna ao e a kekerakina kawaina nakoaiaki.

E a kaman atai rongorongoia kaain te kaawa aio bwa te koraki ni ioawawa ma ni banga-aomata. E ataia bwa ngkana e roko iaan aia mwaneaba ao e a tiringaki naba. Ibukin aio ao e a kabongana rabakauna n tabunea ni katea iai riariana ao mani kanamoraoa kawaina ma rokona irouia.

(KAAIN TE KAAWA RIKI)

I mwiin tiringan Matari ao e a manga reitakinako naba te ruoia irouia kaain te kaawa arei. E waaki ngkanne te buki, te tireeree, te karanga ao tabeua riki. N reken te marena, ao e a manga takaarua naba te baatua, “Mwaane Oo, manga iai naba te aomata ae raka ane iaoni kawaina n roko iaan mwaneabara. Bon taekana naba arei, tiringnga ao katinea atana n te mwaneaba.” A onrake nanoia rorobuaka n te un ma te kani kamamate ao ai ingaingaan rokon te iabatera n tanrion aia mwaneaba. A bane n tauraoi ma aia kai ni buaka inanon baia.

Ma ai boni kamimi ra! Bwa ngke e a roko te unaine arei i tanrion te mwaneaba, ao ai bon te nei ae maborabora nanoia rorobuakan te mwaneaba. E birinako te un ao e ruamwiiaki n te akoi ae akea n ai arona. A bwaka aia koromatang mai nanoni baia ao a karaurau ni wairio ni butimwaea ao ni kaira te unaine nakon aia mwaneaba. Ai aki akora naba korakoran te tabunea!

“Bukin rokou bwa I rimwiin tibuu ae takakaro ma waana te rooro. Au kantaninga bwa e kaoti baangina n ami tabo aio. I tangiria n okirikaaki ma ngaia.” ana taeka te unaine nakoia kaain te mwaneaba.

Tera riki ae a na kona n taekinna kaain te mwaneaba? Ai bon ti te karautaeka ao te kabwarabure n te bwai are e a tia n riki. A kaongoa naba te unaine taekan atan tibuna are e tinetine inanon te bwaabwa. Ngke e ataia neiei bwa nikiran rabwatan tibuna are e kauiaa ai bon ti atana; ao e a tuatua bwa e na anganaki bwa e a na uotia n oki rikaaki. Eng, e bon rangi n rotaki nanon te unaine aio n te un n aron aia mwakuri ni banga-aomata kaain te kaawa aio. E rangi ni kan raira kain tibuna ma e ataia are e tuai boo taina.

Ngke e reke irouna atan Matari ao e a karaurau n okirikaaki. I aoni kawaina n okira mwengana ao e a bon mamangooa te tang ngkai akea tibuna are bon ti ngaia raraona n te bong koraki. N rokona ni batana ao e a karaua ni katoka korakain rabwatana.


Mwakoro 2 - 5:

Mwakoro 2https://www.storiesfromkiribati.com/apps/blog/show/45481453-karakin-matari-e-kororo-bukin-te-bakoa-are-teaina-mwakoro-2-

Mwakoro 3https://www.storiesfromkiribati.com/apps/blog/show/45623350-karakin-matari-e-kororo-bukin-te-bakoa-are-teaina-mwakoro-3-

Mwakoro 4https://www.storiesfromkiribati.com/apps/blog/show/46374367-karakin-matari-e-kororo-bukin-te-bakoa-are-teaina-mwakoro-4-

Mwakoro 5https://www.storiesfromkiribati.com/apps/blog/show/46410531-karakin-matari-e-kororo-bukin-te-bakoa-are-teaina-mwakoro-5-






Categories: Other Stories

Post a Comment

Oops!

Oops, you forgot something.

Oops!

The words you entered did not match the given text. Please try again.

You must be a member to comment on this page. Sign In or Register

0 Comments